صفحه اصلی » زنان معلم آسیب‌پذیرتر هستند

زنان معلم آسیب‌پذیرتر هستند

zanaan.com معلم زن

  

معلمان فقیرند. اجازه بدهید روشن‌تر و دردناک‌تر بگویم: بیش از ۹۵ درصد معلمان زیر خط فقر هستند. مرکز آمار ایران خط فقر را ۱۱ تا ۱۲ میلیون تومان می‌داند و ما معلمانی داریم به طور میانگین شش یا هفت میلیون تومان می‌گیرند. به گفته مشاور وزیر آموزش و پرورش، ۵۰۰ هزار معلم زن داریم. یعنی ۶۰ درصد معلمان ما زن هستند.

سایت زنان بررسی می کند: منزلت اجتماعی فرهنگیان آسیب دیده، وضعیت نامطلوب معیشتی آنان که کمترین حقوق‌ها را در میان کارمندان دولتی دریافت می‌کنند بسیار اسفبار است، برخی مسافرکش دانش‌آموزان خود شده‌اند و برخی نظافتچی مجتمع‌های مسکونی که شاگردانشان ممکن است در آنها ساکن باشند. ۷۰ درصد معلمان کشور دارای مدرک کارشناسی و بالاتر هستند. جای تعجب نیست که در بین ۷۶ کشور جهان،‌ ایران رتبه ۵۱ را کسب کرده است. سهم آموزش و پرورش از بودجه حدود ۱۴ درصد است در حالی که در سایر کشورها بین ۲۰ تا ۲۵ درصد از اعتبارات کشورهاست. سرانه دانش آموزان ایران ۶۰۰ دلار است در حالی که میانگین سرانه دانش‌آموزان کشورهای جهان ۹۳۱۳ دلار است. یعنی در سایر کشورها، دولت ۱۵ برابر بیشتر از ایران صرف دانش‌آموزانش می‌کند. آیا این وضعیت با آرمان‌های گام دوم انقلاب تطابقی دارد؟ جوانان انقلابی را اینگونه می‌خواهیم تربیت کنیم؟ تخصیصی بودجه آموزش و پرورش مهمتر است یا تجهیز بازی‌های سیاسی و منطقه‌ای؟

این روزها شاهد تجمع‌های اعتراضی صنفی در شهرهای مختلف از جمله تهران، قم، اهواز، شیراز، اصفهان، رشت، بندرعباس و زنجان بودیم. خوشبختانه رسانه‌های داخلی اعتراضات برخی از معلمان آمریکایی به واکسیناسیون اجباری را به اطلاع عموم شهروندان می‌رسانند اما کسی در خصوص پیوستگی اعتراضات معلمان ایران که همین خبرنکاران را تربیت کردند مطلبی نمی‌نویسد.

درد بسیار است اما درد امروز در مورد اجرا نشدن رتبه‌بندی معلمان و بدعهدی دولت مردمی و مجلس انقلابی است. مزبان حقیقی، یکی از معلمان شیراز این دغدغه را مختصر و مفید توضیح می‌دهد: در پی تلاش‌های چند سال اخیر فرهنگیان در مورد اجرای تبصره یک ماده ۶۸ قانون مدیریت خدمات کشوری در مورد تکلیف دولت در ایجاد سازوکاری مناسب جهت پرداخت حقوق‌های مشابه به مشاغل در شرایط مشابه و همچنین اجرای تبصره سه ماده ۲۹ قانون برنامه توسعه ششم مبنی بر تصویب و اجرای رتبه‌بندی معلمان و در نهایت اجرای راهکار ۱۲ از سند تحول بنیادین آموزش و پرورش، متاسفانه پس از ۱۴ سال تعلل و کارشکنی، در اسفند ۱۳۹۹ لایحه موسوم به رتبه‌بندی معلمان از طرف دولت به مجلس ارسال و اعلام وصول شد و باز هم شوربختانه، تصویب لایحه رتبه‌بندی معلمان چنان مشمول مرور زمان شده که بیم آن می‌رود اجرای آن به عمر برنامه توسعه ششم هم نرسد و به همین دلیل و دلایل دیگر معلمان را به اجبار وادار به واکنش کرده است.

وزارت آموزش و پرورش دولت آقای رئیسی با پانزده میلیون دانش‌آموز، یک میلیون فرهنگی و بیش از سی میلیون خانواده طرف است. نامشخص بودن سرنوشت رتبه‌بندی بزرگترین در افزایش شکاف حقوقی معلمان با سایر کارمندان است. اجرای کامل هشتاد درصد هم‌ترازی حقوق معلمان با سایر اساتید دانشگاه و یکسان سازی ضریب فوق‌العاده ویژه در عدد پنجاه برای همه معلمان تنها راه برون‌رفت از بحرانی است که نظام آموزشی را در برگرفته و با سونامی کمبود معلم نیز مواجه است.

اما چرا زنان آسیب‌پذیر ترند؟ همانگونه که گفتیم،‌ زنان ۶۰ درصد معلمان کشور را تشکیل می‌دهند که علاوه بر تمام مشکلات فوق با چالش‌ها و تبعیض‌های بیشتری نیز مواجه هستند. ناگفته نماند معلمی که به نظافت مجتمع‌های مسکونی رو آورد که در بالا به آن اشاره شد نیز یک معلم زن است. آمار و اسناد موجود نشانگر این واقعیت تلخ است که زنان با وجود داشتن بیش از نصف جمعیت کارکنان و پرسنل آموزش و پرورش تنها سهم اندکی در تصدی مدیریت‌های آموزش و پرورش در سطوح میانی و فوقانی دارند. این تبعیض مضاعف علیه معلمان زن شاید نتیجه رویه نادرستی است که در آموزش و پرورش وجود دارد. همانگونه که می‌دانید در مدارس دخترانه هیچ معلم مردی و برای مدارس پسرانه هیچ معلم زنی حق تدریس ندارند. اما در مقطع ابتدایی، تمامی ‌مدارس پسرانه مجاز هستند از معلمان زن نیز استفاده کنند. به نظر برخی کارشناسان تراکم حضور زنان تنها به عنوان معلم یا پرسنل مدرسه، می تواند بشکلی نگران‌کننده باشد زیرا نگرشی عقب مانده در میان مسئولان وجود دارد که از قرار گرفتن زنان در پست‌های بالاتر مدیریتی برای تصمیم‌گیری و تصمیم‌سازی به اشکال گوناگون جلوگیری می‌کند.

علاوه بر تبعیض مضاعف علیه زنان باید به پدیده فرسودگی شغلی میان معلمان اشاره کرد. معلمان بخاطر نقش حساسی که در مدارس ایفا می کنند بطور دائم از طرف مدیران مدرسه، نهادهای سیاسی- اجتماعی، گروه‌های رسمی و غیررسمی، ارگان‌های امنیتی و حراستی، دانش آموزان و والدین آنها تحت فشار روحی و روانی قرار می گیرند و این عوامل هر یک بە سهم خود موجب فرسودگی شغلی معلمین می شود. به همین دلیل است که یکی از مطالبات معلمان شکسته شدن فضای امنیتی حاکم بر فعالیت‌های صنفی زنان است. به قول معلمان: نه چپیم،‌ نه راستیم،‌ فقط معلم هستیم. این پدیده در کنار آمارهای رسمی افسردگی ۱۶.۸ درصدی و فرسودگی شغلی ۶۰ درصدی میان زنان شاغل نشان می‌دهد زنان از این جنبه نیز آسیب‌پذیرتر هستند.

اگر به مطالبات معلمان و زنان رسیدگی نشود، به زودی به جای شنیدن زنگ مدرسه باید منتظر به صدا درآمدن زنگ مرگ مدرسه شد. یادمان نرود که شعار انقلاب «ایران را مدرسه کنیم» بود.

zanaan.com عضویت در کانال تلگرامی سایت زنان