صفحه اصلی » از حجاب حکومتی تا حجاب مردمی

از حجاب حکومتی تا حجاب مردمی

zanaan.com عکس دختران دانشگاه تهران

  

بحث حجاب و اختیاری یا اجباری بودن آن بحث تازه‌ای نیست اما ماجرای عکس دختران مقابل دانشگاه تهران و واکنش‌های حکومتی به این عکس، بحث اختیاری و یا «حکومتی» بودن حجاب را تازه کرد. برخی مانند مسلم معین از فرماندهان سایبری با واکنش‌های خشن و توهین‌آمیز، دختران شایسته فارغ التحصیل دانشگاه تهران را «برده لیبرالیسم» و وابسته به خارج نامیدند و برخی هم در ظاهر آتش‌به‌اختیار با عنوان دختران آفتاب و آسمان به میدان آمدند «تاجی از نور حیا» بر سرگذاشتند که البته بعدا معلوم شد به هیچ وجه حرکتی خودجوش نبوده بلکه با تدارکات قبلی و تخصیص منابع از سوی افراد و حلقه‌هایی مشخص سازمان‌دهی شده است.

سایت زنان بررسی می کند: واقعیت اینست که وضعیت حجاب در کشور ما، «دوگانه باحجاب و بی‌حجاب» نیست بلکه مشکل در «دوگانه حجاب مردمی و حجاب حکومتی» است. یک عده دختر دانشگاهی به طور طبیعی و به شکلی که همیشه رفتار می‌کنند در کنار سردر دانشگاه عکس گرفته‌اند و طبیعتا پوششان شکل‌های مختلف داشته و لزوما بر اساس ملاک‌های تعیین شده حزبی و حکومتی نبوده است. در مقابل گروهی دختر با حجابی یک دست که بیشتر شبیه یونیفورم حزبی است در مقابل گروه اول جبهه گرفته‌اند و دگانه کاذب با حجاب در مقابل بی‌حجاب را القاء کرده‌اند، این در حالی است که دوگانه واقعی، تقابل حجاب مردمی در مقابل حجاب حزبی و حکومتی بوده و خواهد بود.

همانگونه که مستحضرید رسانه‌های ما مسائل زنان اروپا را با دقت رصد کرده و برای ما گزارش می‌دهند. بخشی از این پوشش خبری البته می تواند مثبت باشد و نگاه جدیدی در خصوص وضعیت زنان در دیگر نقاط جهان فراهم کند. ولی بخش عمده‌ای از این اخبار و گزارش‌‌ها،‌ تنها در راستای بسط دادن همین دوگانه‌سازی‌های کاذب باحجاب و بی‌حجاب و باحیا و بی‌حیا است. روزنامه مشرق به تفصیل از پیشینه طولانی مبارزه با حجاب در اروپا گفته و برخی از پایگاه‌های خبری اصولگرا، عکس دختران دانشگاه تهران را توطئه خارجی قلمداد کرده‌اند. سایت رهیافتگان که پایگاه جامع مبلغین و تازه مسلمانان است کمی منصفانه‌تر برخورد کرده و ابتدا اذعان کرده که شورای اروپا در چارچوب مبارزه با تبعیض علیه زنان محجبه، کمپینی با شعارهای «آزادی در حجاب»، «حجاب اختیاری است» و «حجابم را بپذیر» راه انداخته و تنها کشور فرانسه است که با کمپین اتحادیه اروپا مخالفت می‌کند. در مقابل بانوان مسلمان و محجبه فرانسه با آزادی از لزوم حق انتخاب در نحوه پوشش سخن می‌گویند و هشتگ می زنند: «دستتان را از حجاب من بردارید.»

متاسفانه تشکلهای اصولگرا از لزوم توانمندسازی زنان سخن می گویند ولی در عمل مبلغ «دگانه کاذب باحجاب و بی‌حجاب» می‌شوند و در کنار کسانی قرار می گیرند که خواستار بازتولید فرهنگ مردسالاری و به حاشیه راند زنان هستند. در اولین نشست شبکه زنان جریان‌ساز ایران (هینا) که هفته گذشته در فرهنگسرای ارسباران برگزار شد، فهیمه فرهمندپور از اساتید دانشگاهی و فعال عرصه زنان و خانواده گفت:‌ تجربه تلاش برای یک زن مطالبه‌گر در کشورهای غربی هم با شکست مواجه شده و نتیجه نداده است، از این رو اولویت و هدف اصلی ما باید تبدیل زن کنشگر مطالبه‌کننده به «زن کنشگر اثرگذار» باشد. فرهمندپور با بیان اینکه «مساله زنان، مساله جامعه است» تاکید کرد: باید برای حل مسائل مربوط به زنان همه جامعه و مردان هم در این زمینه درگیر شوند و مشارکت کنند. به اعتبار دبیر شبکه بانوان جریان‌ساز ایران،‌ خانم مهناز خسروی، هینا برای واحد شدن فریاد و صدای همه بانوان ایرانی است که در اقصی نقاط کشور در حوزه‌های مختلف فعالیت می‌کنند و صدایشان به جایی نمی‌رسد. به گفته ایشان هدف هینا تسهیلگری و هم‌افزایی جریانات و مطالبات زنان است.

با توجه به سخنان فرهمندپور و خسروی، آیا مسئله حجاب جایی در این تسهیلگری‌ها و هم‌افزایی‌های زنان کنشگر اثرگذار ندارد؟ آیا توهین افرادی چون مسلم معین و عبدالله گنجی که دختران دانشگاه انقلاب را برده لیبرالیسم می خوانند، باید بی‌پاسخ بماند؟ وقتی سارا هوشمندی،‌ از اعضای هینا می‌گوید «بسیاری از مشکلات حوزه زنان ناشی از با‌ورهای غلط فرهنگی، خلأ‌های تربیتی و اشتباهات عرفی است» و شیلا عالمی از فعالان اقتصادی و فضای مجازی معتقد است «حوزه زنان همیشه مظلوم واقع شده است» و اینکه رشد و توانمندسازی زنان و دختران جامعه تنها با خودباوری و ارتقای اعتماد به نفس بانوان صورت می‌گیرد،‌ باید بنشینیم و اجازه دهیم که دختران شایسته این سرزمین پس از تحمل هزاران مشکل اقتصادی و اجتماعی از دانشگاه فارغ‌التحصیل بشوند «برده لیبرالیسم» خوانده شوند و صدای کسی در نیاید؟

 گروه‌هایی که مدعی هستند که تاج حیا بر سر دارند از دوگانه با حجاب و بی‌حجاب سخن می‌گویند ولی در عمل به تعمیق دوگانه مردم و حاکمیت دامن می زنند. دانشجویانی که با تنوع حجاب و نوع پوشش در مقابل دانشگاه ظاهر شدند، لحظه ای از زندگی واقعی و کاملا طبیعی خود را به ثبت رسانده‌اند و حتی گفته شده عابری از آنها عکس گرفته، اما در مقابل منصوره معصومی اصل که گفته می‌شود اجتماع و سرود دختران محجبه را ترتیب داده، کاملا برنامه‌ریزی شده عمل کرده و در مقام یک کنشگر حکومتی و یک حقوق‌بگیر حزبی و جناحی ظاهر شده است. این دوقطبی حکومتی و غیرحکومتی است که اصل موضوع را کنار زده و فضا را برای یک گفتمان سالم از بین می برد.

وقتی با آب و تاب از «نهضت زنان مسلمان اروپا» گزارش می‌دهیم یادمان باشد که بسیاری از فعالان زنانی که در همان اتحادیه اروپا از حقوق زنان مسلمان و اختیاری بودن حجاب طرفداری‌ می‌کنند خودشان لزوما حجاب بر سر ندارند و عمدتا مسلمان نیز نیستند اما حقوق شهروندی و انسانیت برایشان اولویت دارد. اگر زنان موافق حجاب در اروپا می‌گویند «دستت را از حجابم بردار» ما نیز باید بتوانیم همین موضوع را در ایران فریاد بزنیم. نظر شما چیست؟

zanaan.com عضویت در کانال تلگرامی سایت زنان